Mur għall-kontenut ewlieni
FromNine
Menu

Enerġija u utilitajiet

Data tan-netwerk, tal-meters u tal-assi li tista’ taġixxi fuqha.

X’nibnu għal produtturi tal-enerġija rinnovabbli, installaturi, kumpaniji tas-servizzi tal-enerġija u gruppi tal-enerġija attivi f’diversi Stati Membri: integrazzjoni fuq mudell komuni tad-data tan-netwerk, pjattaformi għad-data tal-meters u tal-flessibbiltà, għarfien għat-timijiet fuq il-post, u sigurtà IT/OT iddisinjata għan-NIS2 u għall-kodiċi tan-netwerk dwar iċ-ċibersigurtà.

Għal produtturi tal-enerġija rinnovabbli, installaturi, kumpaniji tas-servizzi tal-enerġija u gruppi tal-enerġija li jaħdmu f’Malta u fi Stati Membri oħra, b’netwerk Ewropew wieħed u ħafna regoli nazzjonali.

Kordi ta’ iżolaturi fuq pilun ta’ vultaġġ għoli, b’kondutturi li jimxu lejn torrijiet imbiegħda taħt sema skur
  1. 13 ta’ Ġunju 2024

    Il-kodiċi tan-netwerk dwar iċ-ċibersigurtà fis-seħħ

    Regoli settorjali għall-entitajiet li l-operazzjonijiet tagħhom jaffettwaw il-flussi transfruntiera tal-elettriku.

    SorsRegolament Delegat (UE) 2024/1366 (jiftaħ sit estern)

  2. 17 ta’ Lulju 2026

    Entitajiet kritiċi identifikati

    L-Istati Membri jaħtru l-entitajiet kritiċi fl-enerġija u f’setturi oħra, li mbagħad jivvalutaw ir-riskji u jieħdu miżuri ta’ reżiljenza.

    SorsDirettiva (UE) 2022/2557 (jiftaħ sit estern)

  3. 2 ta’ Diċembru 2027

    Obbligi tal-AI għall-infrastruttura kritika

    L-AI użata bħala komponent tas-sikurezza fil-provvista tal-elettriku, tal-gass jew tat-tisħin hija b’riskju għoli; data tal-applikazzjoni kif emendata fl-2026.

    SorsRegolament (UE) 2024/1689 (jiftaħ sit estern)

X’qed jinbidel għall-operaturi u l-utilitajiet

  1. Il-konnessjonijiet jiżdiedu aktar malajr min-netwerk

    Il-pompi tas-sħana, il-punti tal-iċċarġjar, il-batteriji, ix-xemx u r-riħ kollha jitolbu kapaċità aktar malajr milli jistgħu jinbnew linji u sottostazzjonijiet. Ir-riforma tas-suq tal-elettriku tal-2024 iżżid valutazzjonijiet nazzjonali tal-ħtiġijiet tal-flessibbiltà, ftehimiet ta’ konnessjoni flessibbli u obbligu għall-operaturi tas-sistema li jippubblikaw il-kapaċità disponibbli għal konnessjonijiet ġodda.

    SorsRegolament (UE) 2024/1747

  2. Il-flessibbiltà ssir prodott tas-suq

    L-operaturi tas-sistemi tad-distribuzzjoni huma mistennija jixtru l-flessibbiltà mingħand aggregaturi, mill-ħżin u mir-rispons għad-domanda qabel ma jsaħħu n-netwerk. Dan jiddependi fuq data affidabbli mill-meters, fuq tbassir u fuq skambju tad-data bejn l-operaturi tas-sistemi, il-fornituri u l-aggregaturi.

    SorsDirettiva (UE) 2019/944

  3. L-OT issa tinsab fil-liġi taċ-ċibersigurtà

    In-NIS2 telenka l-enerġija fost is-setturi ta’ kritiċità għolja, mill-produtturi u l-fornituri sal-operaturi tat-trażmissjoni u tad-distribuzzjoni. F’Malta, l-Ordni NIS2 ta’ Malta japplika mit-23 ta’ Jannar 2026. Il-kodiċi tan-netwerk dwar iċ-ċibersigurtà jżid regoli settorjali għall-flussi transfruntiera tal-elettriku, u l-IEC 62443 jagħti lit-timijiet tal-inġinerija vokabularju komuni għaż-żoni u l-kanali.

    SorsDirettiva (UE) 2022/2555

  4. L-assi jixjieħu, u l-esperjenza wkoll

    Ħafna mill-infrastruttura nbniet għexieren ta’ snin ilu, u l-inġiniera li jafu l-partikolaritajiet tagħha qed jirtiraw. Id-deċiżjonijiet dwar l-assi jeħtieġu d-data dwar il-kundizzjoni, l-istorja tal-manutenzjoni u dik l-esperjenza f’post wieħed, li l-ġenerazzjoni l-ġdida tat-tekniċi tkun tista’ tfittex fih.

L-isfidi u x’nibnu

  1. L-isfida

    Is-sistemi GIS, SCADA, tal-ġestjoni tal-assi u tal-fatturazzjoni kull waħda tiddeskrivi n-netwerk b’mod differenti.

    It-tweġiba tagħna

    Integrazzjoni fuq il-Common Information Model tal-IEC (IEC 61970 u IEC 61968) b’sinsla ta’ avvenimenti, biex l-ippjanar, l-operazzjonijiet u l-proċessi tas-suq jaqsmu mudell wieħed tan-netwerk minflok trasferimenti ta’ fajls kull lejl.

  2. L-isfida

    It-talbiet għall-konnessjoni jistennew għax ħadd ma jista’ jgħid fejn għad hemm kapaċità.

    It-tweġiba tagħna

    Prodott tad-data li jgħaqqad id-data tal-meters, il-kejl mis-sistema SCADA u t-talbiet għall-konnessjoni f’tbassir tat-tagħbija u tal-konġestjoni għal kull żona tan-netwerk, bi preċiżjoni ddikjarata u bis-suppożizzjonijiet wara kull ċifra ppubblikata.

  3. L-isfida

    Id-data tal-meters intelliġenti tasal f’volumi u taħt regoli tal-aċċess li s-sistemi qodma qatt ma kienu ddisinjati għalihom.

    It-tweġiba tagħna

    Pjattaforma tad-data tal-meters li tivvalida, taħżen u tqassam id-data tal-intervalli, b’ġestjoni tal-kunsens, aċċess ibbażat fuq ir-rwol u reġistri għall-fornituri, l-aggregaturi, il-klijenti u l-operatur innifsu, skont il-GDPR u r-regoli nazzjonali dwar l-aċċess għad-data.

  4. L-isfida

    Kull fluss ġdid tad-data mill-OT għall-IT ikabbar is-superfiċje tal-attakk.

    It-tweġiba tagħna

    Arkitetturi IT/OT b’żoni u kanali skont l-IEC 62443, mogħdijiet tad-data f’direzzjoni waħda fejn ir-riskju jitlobhom, identità ċentrali u r-reġistri li fuqhom jiddependi r-rappurtar tal-inċidenti taħt in-NIS2.

  5. L-isfida

    It-timijiet fuq il-post ifittxu d-disinji, il-proċeduri u l-istorja tax-xogħol f’diversi sistemi.

    It-tweġiba tagħna

    Assistent tal-għarfien għat-timijiet fuq il-post u għall-istaff tal-kamra tal-kontroll, fuq il-proċeduri, ir-rekords tal-assi, ir-rapporti tal-ispezzjoni u l-ordnijiet tax-xogħol ta’ qabel, li jikkwota d-dokument u r-reviżjoni. Jinforma; qatt ma joħroġ struzzjoni ta’ manuvra fuq in-netwerk.

  6. L-isfida

    Iċ-ċentri tal-kuntatt jingħabbew iżżejjed waqt qtugħ, bidliet fit-tariffi u żidiet fit-talbiet għall-konnessjoni.

    It-tweġiba tagħna

    Assistenza tas-servizz li twieġeb mistoqsijiet dwar qtugħ, konnessjonijiet u fatturi mis-sistemi tas-sors u tgħaddi lill-istaff kull ħaġa b’konsegwenzi, flimkien ma’ pproċessar tad-dokumenti li jiċċekkja l-applikazzjonijiet għall-konnessjoni u ċ-ċertifikati tal-installaturi qabel ma jaslu għand inġinier.

Arkitettura ta’ referenza IT/OT għan-netwerk

Il-livelli tal-kontroll jibqgħu kif inhuma. Saff tal-integrazzjoni tad-data tan-netwerk, mibni fuq is-CIM u fuq l-avvenimenti, jagħmel id-data operazzjonali disponibbli ’l fuq mill-fruntiera taż-żona, fejn jużawha s-servizzi tal-analitika, tal-għarfien u tar-rappurtar.

Eżempju illustrattiv
L4Intrapriża: ERP, ġestjoni tal-assi, sistemital-klijenti u tal-fatturazzjoniL3Operazzjonijiet tan-netwerk: ADMS jew EMS, ġestjonital-qtugħ u tax-xogħol, head-end tal-metersL2Kontroll superviżorju: SCADA u awtomazzjonitas-sotto­stazzjonijiet (IEC 61850)L1Kontroll u protezzjoni: RTUs, IEDs u relaysL0Tagħmir primarju: linji, trasformaturi, switchgear,ġenerazzjoni u ħżinFRUNTIERA TAŻ-ŻONA (IEC 62443)Integrazzjoni tad-data tan-netwerk: CIM u avvenimentiPjattaforma tad-data tan-netwerk,tal-meters u tal-assiAnalitika tal-konġestjoni,tat-tagħbija u tas-saħħa tal-assiAssistent tal-għarfiengħat-timijiet u l-kamratal-kontrollRappurtar regolatorju u skambjutad-data tas-suq
Livelli tal-kontroll tan-netwerk, saff tal-integrazzjoni tad-data u pjattaforma tad-data tan-netwerk

Id-data operazzjonali taqsam il-fruntiera taż-żona darba biss, permezz tas-saff tal-integrazzjoni, u kull servizz ’il fuq minnu jerġa’ jużaha.

Aqra d-dijagramma bħala test

Id-dijagramma turi ħames livelli minn fuq għal isfel: il-livell 4, l-intrapriża bl-ERP, il-ġestjoni tal-assi u s-sistemi tal-klijenti u tal-fatturazzjoni; il-livell 3, l-operazzjonijiet tan-netwerk b’ADMS jew EMS, il-ġestjoni tal-qtugħ u tax-xogħol u l-head-end tal-meters; il-livell 2, il-kontroll superviżorju b’SCADA u bl-awtomazzjoni tas-sottostazzjonijiet ibbażata fuq l-IEC 61850; il-livell 1, il-kontroll u l-protezzjoni b’RTUs, IEDs u relays; u l-livell 0, it-tagħmir primarju: linji, trasformaturi, switchgear, ġenerazzjoni u ħżin.

Fruntiera taż-żona bbażata fuq l-IEC 62443 tifred il-livell 4 mil-livelli ta’ taħtu.

Il-livelli 1 sa 4 jgħaddu d-data lil saff tal-integrazzjoni tad-data tan-netwerk mibni fuq is-CIM u l-avvenimenti. Dak is-saff jitma’ pjattaforma tad-data tan-netwerk, tal-meters u tal-assi, li tappoġġa l-analitika tal-konġestjoni, tat-tagħbija u tas-saħħa tal-assi, assistent tal-għarfien għat-timijiet fuq il-post u għall-kamra tal-kontroll, u r-rappurtar regolatorju u l-iskambju tad-data tas-suq.

  • Il-kamra tal-kontroll tiddeċiedi

    L-analitika u l-assistenti jaqraw. Il-manuvri, il-valuri ta’ referenza u l-issettjar tal-protezzjoni jibqgħu fl-ADMS jew fl-EMS u f’idejn l-operatur tax-xift.

  • Żoni u kanali

    Is-segmentazzjoni ssegwi l-IEC 62443, b’kanali dokumentati u, fejn ir-riskju jitlob, trasferiment tad-data f’direzzjoni waħda barra miż-żona tal-kontroll.

  • Mudell wieħed tan-netwerk

    Is-CIM huwa l-vokabularju komuni bejn il-GIS, l-operazzjonijiet tan-netwerk, l-ippjanar u l-proċessi tas-suq, biex bidla fin-netwerk tiġi rreġistrata darba.

  • Tbassir bi preċiżjoni mkejla

    Il-mudelli tat-tagħbija, tal-konġestjoni u tas-saħħa tal-assi jirrappurtaw l-iżball tagħhom. Fejn id-data ma tistax issostni tbassir, ngħidulek.

Il-kronoloġija regolatorja għall-enerġija u l-utilitajiet

Ir-regoli dwar iċ-ċibersigurtà, id-disinn tas-suq u r-reżiljenza jaslu wieħed wara l-ieħor. Il-kodiċijiet tan-netwerk u r-regoli nazzjonali jżidu dati tagħhom.

  1. Japplika

    REMIT: Fis-seħħ ir-regoli emendati dwar l-integrità tas-suq bl-ingrossa

    Pjattaformi tal-informazzjoni privileġġata, notifiki tan-negozjar algoritmiku u setgħat aktar b’saħħithom għall-ACER.

  2. Japplika

    Kodiċi tan-netwerk dwar iċ-ċibersigurtà: Il-kodiċi tan-netwerk jidħol fis-seħħ

    Iċ-ċikli tal-valutazzjoni tar-riskju u l-identifikazzjoni tal-entitajiet b’impatt għoli u kritiku jsegwu f’fażijiet.

  3. Japplika

    Disinn tas-suq tal-elettriku: Ir-riforma tas-suq fis-seħħ

    Valutazzjonijiet tal-ħtiġijiet tal-flessibbiltà, ftehimiet ta’ konnessjoni flessibbli, qsim tal-enerġija u għażla tal-kuntratt għall-klijenti.

  4. Japplika

    Disinn tas-suq tal-elettriku: Skadenza tat-traspożizzjoni għall-biċċa l-kbira tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva

  5. Japplika

    Rispons għad-domanda: L-ACER tipproponi kodiċi tan-netwerk dwar ir-rispons għad-domanda

    Aċċess għas-suq għal fornituri iżgħar tal-flessibbiltà u koordinazzjoni aktar mill-qrib bejn l-operaturi tad-distribuzzjoni u tat-trażmissjoni. Il-pass li jmiss huwa l-adozzjoni mill-Kummissjoni.

  6. Japplika

    Aċċess għad-data tal-meters: Ġew irrappurtati l-prattiki nazzjonali għall-aċċess għad-data tal-meters

    L-Istati Membri jiddeskrivu kif il-proċeduri tagħhom jaqblu mal-mudell ta’ referenza tal-UE.

  7. Japplika

    Pakkett Ewropew dwar in-Netwerks: Il-Kummissjoni tippreżenta l-Pakkett Ewropew dwar in-Netwerks

    Proposti dwar l-ippjanar u l-permessi tal-infrastruttura, bi gwida dwar konnessjonijiet f’waqthom man-netwerk.

  8. Japplika

    Ordni NIS2 ta’ Malta: L-Ordni NIS2 ta’ Malta japplika

    L-elettriku, il-gass, l-idroġenu, iż-żejt u t-tisħin distrettwali huma fil-kamp ta’ applikazzjoni tad-Direttiva NIS 2; f’Malta l-entitajiet jirreġistraw mad-Dipartiment tas-CIP (A.L. 71 tal-2025, fis-seħħ bl-A.L. 22 tal-2026).

  9. Japplika

    Direttiva CER: L-Istati Membri jidentifikaw l-entitajiet kritiċi

    L-entitajiet identifikati mbagħad jagħmlu valutazzjonijiet tar-riskju u jieħdu miżuri ta’ reżiljenza.

  10. Japplika

    Pakkett tal-idroġenu u tal-gass: Skadenza tat-traspożizzjoni għall-biċċa l-kbira tad-dispożizzjonijiet tad-Direttiva dwar il-gass

    Regoli komuni għas-swieq interni tal-gass rinnovabbli, tal-gass naturali u tal-idroġenu.

  11. Aġġornat: 12 ta’ Ottubru 2026

  12. Ġej

    Att dwar l-Intelliġenza Artifiċjali: Japplikaw l-obbligi għal riskju għoli

    Inkluża l-AI użata bħala komponent tas-sikurezza fil-provvista tal-elettriku, tal-gass jew tat-tisħin, kif emendat fl-2026. F’Malta, dawn is-sistemi jiġu rreġistrati mal-MDIA.

Referenza għar-regolamenti u l-istandards

L-istrumenti li l-aktar isawru x-xogħol tad-data, tal-integrazzjoni u tal-AI fl-enerġija u l-utilitajiet, u x’ifisser kull wieħed għal programm ta’ kunsinna.

Din il-ħarsa ġenerali sservi għad-diskussjonijiet tal-ippjanar. Mhix parir legali jew regolatorju, u t-traspożizzjoni nazzjonali u l-kodiċijiet tan-netwerk iżidu r-rekwiżiti tagħhom. Id-dati tal-UE ġew riveduti fit-12 ta’ Ottubru 2026 u d-dati Maltin fil-5 ta’ Novembru 2026.

In-NIS2 fl-enerġijaKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

L-enerġija hija settur ta’ kritiċità għolja. Fl-elettriku, dan ikopri l-fornituri, l-operaturi tas-sistemi tad-distribuzzjoni u tat-trażmissjoni, il-produtturi, l-operaturi nominati tas-suq tal-elettriku, il-parteċipanti fis-suq li joffru aggregazzjoni, rispons għad-domanda jew ħżin, u l-operaturi tal-punti tal-iċċarġjar. It-tisħin distrettwali, iż-żejt, il-gass u l-idroġenu huma inklużi wkoll. L-obbligi jinkludu l-ġestjoni tar-riskju, ir-rappurtar tal-inċidenti u s-sigurtà tal-katina tal-provvista. F’Malta, l-entitajiet essenzjali u importanti jirreġistraw mad-Dipartiment tas-CIP taħt l-Ordni NIS2 ta’ Malta, u l-inċidenti sinifikanti jmorru għand is-CSIRT nazzjonali b’twissija bikrija fi żmien 24 siegħa.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Is-sigurtà tal-OT, l-assigurazzjoni dwar il-fornituri u l-proċessi tal-inċidenti jeħtieġu evidenza, mhux biss politika. Niddisinjaw pjattaformi u integrazzjonijiet b’kontroll tal-aċċess, reġistri u data dwar l-inċidenti fis-seħħ mill-bidu.

SorsDirettiva (UE) 2022/2555, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

Il-kodiċi tan-netwerk dwar iċ-ċibersigurtàKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Ir-Regolament Delegat (UE) 2024/1366 jistabbilixxi regoli speċifiċi għas-settur għall-aspetti taċ-ċibersigurtà tal-flussi transfruntiera tal-elettriku. Jintroduċi valutazzjonijiet rikorrenti tar-riskju taċ-ċibersigurtà fil-livell tal-Unjoni, reġjonali u nazzjonali, jidentifika l-entitajiet b’impatt għoli u b’impatt kritiku, u jitlob li dawk l-entitajiet japplikaw kontrolli taċ-ċibersigurtà minimi u avvanzati, inkluż fil-katina tal-provvista tagħhom.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Jekk l-organizzazzjoni tiegħek hija entità b’impatt għoli jew kritiku, il-prodotti u s-servizzi li tixtri jsiru parti mill-valutazzjoni tar-riskju tagħha. Niddokumentaw l-arkitettura, il-komponenti u l-kontrolli biex jaqblu magħha.

SorsRegolament Delegat (UE) 2024/1366, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

Ir-riforma tad-disinn tas-suq tal-elettrikuKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Ir-Regolament (UE) 2024/1747 u d-Direttiva (UE) 2024/1711 jemendaw ir-regoli tas-suq tal-elettriku. Il-ħtiġijiet tal-flessibbiltà jiġu vvalutati nazzjonalment fuq data mill-operaturi tas-sistemi, li jistgħu joffru ftehimiet ta’ konnessjoni flessibbli u jridu jippubblikaw il-kapaċità disponibbli għal konnessjonijiet ġodda b’granularità spazjali għolja. Il-klijenti jiksbu drittijiet għall-qsim tal-enerġija u għal kuntratti kemm bi prezz fiss kif ukoll bi prezz dinamiku.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Il-flessibbiltà, il-kapaċità tal-konnessjoni u l-għażla tat-tariffa huma prodotti tad-data. Nibnu l-flussi tad-data tat-tbassir, tal-pubblikazzjoni u tas-saldu li jsostnuhom.

SorsRegolament (UE) 2024/1747, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

Il-meters intelliġenti u l-aċċess għad-dataKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Id-Direttiva dwar l-Elettriku tistabbilixxi rekwiżiti funzjonali għas-sistemi tal-meters intelliġenti u titlob ġestjoni tad-data effiċjenti u sigura, b’aċċess mhux diskriminatorju għad-data tal-meters u tal-konsum. Ir-Regolament ta’ Implimentazzjoni (UE) 2023/1162 iżid rekwiżiti tal-interoperabbiltà u proċeduri għal dak l-aċċess, li l-Istati Membri jiddeskrivu fil-prattiki nazzjonali tagħhom.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Il-pjattaformi tad-data tal-meters jeħtieġu ġestjoni tal-kunsens, interfaċċji standardizzati u reġistri tal-aċċess. Niddisinjawhom skont il-proċedura nazzjonali tal-aċċess għad-data li tapplika għalik.

SorsDirettiva (UE) 2019/944, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

REMITKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Ir-Regolament dwar l-integrità u t-trasparenza tas-suq tal-enerġija bl-ingrossa jipprojbixxi l-manipulazzjoni tas-suq u n-negozjar abbażi ta’ informazzjoni privileġġata, u jitlob lill-parteċipanti fis-suq jiżvelaw l-informazzjoni privileġġata u jirrappurtaw it-tranżazzjonijiet lill-ACER. L-emenda tal-2024 titlob l-iżvelar permezz ta’ pjattaformi tal-informazzjoni privileġġata, iżżid obbligu ta’ notifika għan-negozjar algoritmiku u ssaħħaħ is-setgħat ta’ investigazzjoni tal-ACER.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Id-data dwar in-nuqqas ta’ disponibbiltà u l-kapaċità fis-sistemi operazzjonali tista’ tkun informazzjoni privileġġata. Niddisinjaw il-flussi tad-data biex l-iżvelar u r-rappurtar ikunu f’waqthom u traċċabbli.

SorsRegolament (UE) Nru 1227/2011, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

Id-Direttiva dwar ir-Reżiljenza tal-Entitajiet KritiċiKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Id-Direttiva CER tkopri r-reżiljenza fiżika u organizzattiva tal-entitajiet kritiċi, bl-enerġija fost is-setturi tagħha. L-Istati Membri jidentifikaw l-entitajiet kritiċi sas-17 ta’ Lulju 2026; dawk l-entitajiet imbagħad jivvalutaw ir-riskji u jieħdu miżuri tekniċi, ta’ sigurtà u organizzattivi.

X’ifisser għall-programm tiegħek

L-ippjanar tal-kontinwità jkopri kemm avvenimenti ċibernetiċi kif ukoll fiżiċi. Is-sistemi li nibnu jiġu bid-dipendenzi dokumentati u b’mogħdijiet tal-irkupru ttestjati.

SorsDirettiva (UE) 2022/2557, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

L-Att dwar l-Intelliġenza Artifiċjali u l-infrastruttura kritikaKamp ta’ applikazzjoniMadwar l-UE

Is-sistemi tal-AI maħsuba bħala komponenti tas-sikurezza fil-ġestjoni u t-tħaddim tal-provvista tal-ilma, tal-gass, tat-tisħin jew tal-elettriku huma b’riskju għoli taħt l-Anness III. Skont l-Att kif emendat fl-2026, dawn l-obbligi japplikaw mit-2 ta’ Diċembru 2027. F’Malta, il-fornituri jirreġistraw dawn is-sistemi mal-MDIA skont ir-regolament 8 tal-L.S. 591.05, li japplika mit-2 ta’ Awwissu 2026.

X’ifisser għall-programm tiegħek

Nikklassifikaw kull każ ta’ użu kmieni. L-assistenti u l-analitika li jinfurmaw lin-nies jiġu ddisinjati u dokumentati b’mod differenti mis-sistemi li jaġixxu fuq in-netwerk, li jibqgħu barra mill-kamp tax-xogħol sakemm ir-reġim ta’ riskju għoli ma jkunx ippjanat.

SorsRegolament (UE) 2024/1689, EUR-Lex (jiftaħ sit estern)

Eżempji illustrattivi ta’ użu

Eżempju illustrattiv
  1. Għarfien tal-manutenzjoni għall-installaturi

    It-tekniċi ta’ installatur tal-enerġija rinnovabbli jistaqsu fil-lingwa tagħhom u jiksbu l-proċedura, l-istorja tal-installazzjoni u d-disinji rilevanti, bis-sorsi. Id-deċiżjonijiet dwar is-sikurezza jibqgħu f’idejn it-tekniku responsabbli.

  2. Dokumenti tal-proġetti tal-installazzjoni

    F’kumpanija tas-servizzi tal-enerġija, l-applikazzjonijiet, id-dijagrammi elettriċi u ċ-ċertifikati tal-installaturi jinqraw u jiġu ċċekkjati jekk humiex kompluti; l-inġiniera jirrevedu kull eċċezzjoni.

  3. Mistoqsijiet tal-klijenti f’perjodi ta’ pressjoni

    Il-klijenti ta’ kumpanija tas-servizzi tal-enerġija jiksbu l-istatus tal-installazzjoni, tal-manutenzjoni u tal-fatturi mis-sistemi tas-sors; l-istaff jieħu f’idejh l-ilmenti u d-diffikultajiet fil-ħlas.

  4. Proġetti u fatturazzjoni wara API

    Is-sistema qadima tal-proġetti u tal-fatturazzjoni ta’ installatur tiġi mgħottija b’API dokumentati u tinbidel proċess wara proċess, waqt li x-xogħol fuq il-post ikompli.

  5. Sejbiet tal-ispezzjoni fir-rekords tal-assi

    Ir-rapporti tal-ispezzjoni u tat-termografija tal-installazzjonijiet fotovoltajiċi ta’ produttur tal-enerġija rinnovabbli jinqraw, jitqabblu mal-assi u jiġu proposti bħala notifiki tal-manutenzjoni biex inġinier jikkonfermahom.

Pjattaformi fl-enerġija u l-utilitajiet

  • SAP

    Gold Partner

    SAP S/4HANA Utilities għall-proċess mill-meter sal-ħlas u għal rwoli fis-suq bħal fornitur, operatur tas-sistema tad-distribuzzjoni u operatur tal-meters, flimkien mal-ġestjoni tal-assi ta’ SAP għan-netwerks u l-impjanti.

  • Salesforce

    Summit Partner

    Talbiet għall-konnessjoni, servizz lill-klijenti u servizz fuq il-post għal kumpaniji tas-servizzi tal-enerġija, integrati mal-fatturazzjoni u mas-sistema tal-informazzjoni tal-klijenti.

  • Odoo

    Gold Partner

    Proġetti, servizz fuq il-post, inventarju u fatturazzjoni għall-installaturi, il-kumpaniji tas-servizzi tal-enerġija u l-produtturi iżgħar.

Il-livelli ta’ sħubija huma dawk li għandha FromNine. L-ismijiet tal-prodotti huma marki kummerċjali tas-sidien rispettivi tagħhom.

Malta

Netwerk Ewropew wieħed, regoli nazzjonali differenti

L-elettriku jaqsam il-fruntieri kull sekonda, iżda r-regoli ta’ madwaru huma Ewropej biss f’parti minnhom. Il-kodiċijiet tan-netwerk, ir-riforma tad-disinn tas-suq, in-NIS2 u r-REMIT japplikaw madwar l-UE; l-aċċess għad-data tal-meters, il-formati tal-messaġġi tas-suq, il-metodi tat-tariffi u l-liġijiet nazzjonali taċ-ċibersigurtà jvarjaw minn Stat Membru għal ieħor.

F’Malta, l-Ordni NIS2 ta’ Malta japplika mit-23 ta’ Jannar 2026, bid-Dipartiment tas-CIP bħala l-awtorità superviżorja nazzjonali. Mit-2 ta’ Awwissu 2026, il-fornituri ta’ sistemi tal-AI b’riskju għoli għall-infrastruttura kritika jirreġistrawhom mal-MDIA.

Nibnu pjattaformi tal-integrazzjoni u tad-data fuq standards Ewropej bħas-CIM u nżommu l-proċessi nazzjonali tas-suq f’adapters separati, biex grupp attiv f’diversi pajjiżi jżomm arkitettura waħda.

Mistoqsijiet frekwenti

Is-software ta’ FromNine se jħaddem in-netwerk?

Le. Bħala regola, l-analitika u l-assistenti jaqraw biss id-data operazzjonali. Il-manuvri, il-valuri ta’ referenza u l-issettjar tal-protezzjoni jibqgħu fl-ADMS jew fl-EMS u f’idejn l-operaturi responsabbli għalihom, taħt il-kontroll tal-bidliet tiegħek.

FromNine taħdem bil-Common Information Model?

Iva. Nużaw l-IEC 61970 u l-IEC 61968 għad-data tan-netwerk u tal-assi, l-IEC 62325 fejn tidħol il-komunikazzjoni tas-suq, u l-profili CGMES tal-ENTSO-E meta l-mudelli tan-netwerk jiġu skambjati bejn l-operaturi tas-sistemi tat-trażmissjoni. Sistemi b’formati tagħhom jiġu mmappjati mas-CIM fis-saff tal-integrazzjoni.

Kif tittratta FromNine d-data tal-meters intelliġenti u l-privatezza?

Id-data tal-intervalli tista’ turi kif jgħixu n-nies, għalhekk nittrattawha bħala data personali taħt il-GDPR: limitazzjoni tal-għan, aċċess ibbażat fuq ir-rwol, kunsens fejn ir-regoli nazzjonali jitolbuh, psewdonimizzazzjoni għall-analiżi u żamma definita. F’Malta, l-IDPC huwa l-awtorità superviżorja għall-protezzjoni tad-data. L-aċċess għall-fornituri u l-aggregaturi jsegwi l-proċedura nazzjonali tal-aċċess għad-data.

Jistgħu jitbassru l-konġestjoni jew il-ħsarat fl-assi?

Xi drabi. Jiddependi mill-kopertura tal-kejl, mill-istorja u minn kif jitħaddem in-netwerk. L-ewwel nittestjaw, nirrappurtaw il-preċiżjoni mkejla u l-inċertezza, u nirrakkomandaw approċċi bbażati fuq regoli fejn mudell ma jkunx affidabbli.

Kif tappoġġa FromNine l-Ordni NIS2 ta’ Malta bħala fornitur ta’ entità essenzjali?

Is-sistema tagħna tal-ġestjoni tas-sigurtà tal-informazzjoni għandha ċ-ċertifikazzjoni ISO/IEC 27001. Naqblu dwar ir-rekwiżiti tas-sigurtà u n-notifika tal-inċidenti fil-kuntratt, naħdmu b’aċċess irreġistrat u bl-inqas privileġġi meħtieġa għall-ambjenti tiegħek, u niddokumentaw il-komponenti tagħna biex jidħlu fil-valutazzjoni tar-riskju tal-katina tal-provvista tiegħek.

Irridu nissostitwixxu s-sistema tal-fatturazzjoni jew tal-informazzjoni tal-klijenti?

Le. Bħala regola nintegraw u nimmodernizzaw pass pass: l-ewwel API madwar is-sistema eżistenti, imbagħad proċess wara proċess fejn ikun jaqbel, b’rikonċiljazzjoni sakemm it-triq il-qadima tiġi rtirata.

Il-programm tiegħek fl-enerġija

Trid tintegra d-data tan-netwerk jew tal-installazzjonijiet, tipprepara d-data tal-meters għar-regoli l-ġodda tal-aċċess jew tagħmel siguri l-flussi tad-data IT/OT? Ibda b’żona waħda, proċess wieħed jew fluss wieħed tad-data.