Gëllt
REMIT: Geännert Reegele fir de Grousshandelsmaart a Kraaft
Plattforme fir Insiderinformatiounen, Meldunge vum algorithmeschen Handel a méi Muechte fir d’ACER.
Energie a Versuergung
Wat mir fir Energieversuerger, Produzente vun erneierbarer Energie, Waassersyndikater, Bedreiwer vu Wäermenetzer a Ladepunkten an Energie-Déngschtleeschter bauen: Integratioun op engem gemeinsame Modell fir d’Donnéeën, Plattforme fir Zieler- a Flexibilitéitsdonnéeën, Wësse fir d’Equippen um Terrain an IT/OT-Sécherheet, déi fir NIS2 konzipéiert ass.
Fir Energieversuerger, Produzenten, Waassersyndikater a Bedreiwer vu Wäermenetzer a Ladepunkten, déi eng stabil Versuergung garantéiere mussen, ënner EU-Reegelen an dem Lëtzebuerger NIS2-Gesetz.

13. Juni 2024
Network Code iwwer Cybersécherheet a Kraaft
Reegele pro Secteur fir Entitéiten, deenen hir Aktivitéiten de grenziwwerschreidende Stroumfluss beaflossen.
QuellDelegéiert Reglement (EU) 2024/1366 (mécht eng extern Websäit op)
17. Juli 2026
Kritesch Entitéiten identifizéiert
D’Memberstaate bestëmmen déi kritesch Entitéiten an der Energie an an anere Secteuren; déi mussen dann hir Risiken evaluéieren a Moossname fir d’Resilienz huelen.
2. Dezember 2027
KI-Reglement: kritesch Infrastruktur
KI als Sécherheetskomponent bei der Versuergung mat Stroum, Gas oder Wäerm ass héichriskant; Datum no der Ännerung vun 2026.
Wäermepompelen, Ladepunkten, Batterien, Solar- a Wandenergie froe méi séier no Kapazitéit, wéi Leitungen an Ënnerstatioune gebaut kënne ginn. D’Reform vum Stroummaart vun 2024 bréngt national Evaluatioune vum Flexibilitéitsbedarf, flexibel Uschlosskontrakter an eng Obligatioun fir d’Systembedreiwer, déi disponibel Kapazitéit fir nei Uschlëss ze publizéieren.
Vun de Verdeelernetzbedreiwer gëtt erwaart, datt se Flexibilitéit bei Aggregateuren, Späicheren an Demand Response akafen, ier se d’Netz verstäerken. Dat brauch zouverlässeg Zielerdonnéeën, Prognosen an Austausch vun Donnéeën tëscht Netzbedreiwer, Versuerger an Aggregateuren.
NIS2 zielt d’Energie zu de Secteure mat héijer Kritikalitéit, vun de Produzenten a Versuerger bis bei d’Transport- a Verdeelernetzbedreiwer. Den Network Code iwwer Cybersécherheet bréngt Reegele fir de grenziwwerschreidende Stroumfluss dobäi, an IEC 62443 gëtt den Ingenieursequippen e gemeinsame Vocabulaire fir Zonen a Conduits. Zu Lëtzebuerg gëllt d’NIS2-Gesetz vum 5. Mee 2026, mam ILR als zoustänneg Autoritéit fir déi meescht Secteuren.
Vill Leitungen, Reservoiren an Anlage goufe viru Joerzéngte gebaut, an d’Ingenieuren, déi hir Eegenaarte kennen, ginn a Pensioun. Entscheedungen iwwer d’Anlage brauchen Zoustandsdonnéeën, d’Geschicht vum Ënnerhalt an dës Expertise op enger Plaz, duerchsichbar fir déi nächst Generatioun vun Equippen.
GIS, SCADA, Anlagemanagement a Facturatioun beschreiwen d’Netz all anescht.
Integratioun op engem gemeinsamen Informatiounsmodell, fir Stroumnetzer um IEC Common Information Model (IEC 61970 an IEC 61968), mat engem Event-Backbone, sou datt Planung, Betrib a Maartprozesser ee Modell vum Netz deelen, amplaz all Nuecht Fichieren auszetauschen.
Projete fir Photovoltaik oder Ladepunkte waarden, well kee weess, wou nach Kapazitéit ass.
E Produkt aus Donnéeën, dat Zielerdonnéeën, Miesswäerter vum SCADA an d’Pipeline vun den Uschlëss zu Prognose vu Laascht a Congestioun pro Zon verbënnt, mat ugegebener Präzisioun an den Hypothesen hannert all publizéierter Zuel.
Smart-Meter-Donnéeë kommen a Volumen an ënner Zougrëffsreegelen, fir déi al Systemer ni konzipéiert waren.
Eng Plattform fir Zielerdonnéeën, déi Intervalldonnéeë validéiert, späichert a weidergëtt, mat Gestioun vun der Zoustëmmung, rollebaséiertem Zougrëff a Protokoller fir Versuerger, Aggregateuren, Clienten an de Bedreiwer selwer, am Aklang mam RGPD an den nationale Reegele fir den Zougang zu Donnéeën.
All neie Flux vun Donnéeë vun der OT an d’IT mécht d’Attacksfläch méi grouss.
IT/OT-Architekture mat Zonen a Conduits no IEC 62443, Eenbahn-Transfere vun Donnéeën iwwer e Broker, wou de Risiko et verlaangt, zentral Identitéit an d’Protokoller, op déi d’NIS2-Meldunge vun Incidenter ugewise sinn.
Equippen um Terrain siche Pläng, Prozeduren an d’Geschicht vun Aarbechten a méi Systemer.
En Assistent fir d’Equippen um Terrain an an der Leitzentral iwwer Prozeduren, Anlagedossieren, Inspektiounsberichter a fréier Aarbechtsopträg, deen Dokument a Revisioun nennt. Den Assistent informéiert, mee gëtt ni eng Uweisung fir ze schalten.
De Clientsservice gëtt bei Stéierungen, Tarifännerungen a Spëtze vun Uschlëss iwwerrannt.
Service-Assistenz, déi Froen zu Stéierungen, Uschlëss a Facturen aus de Quellsystemer beäntwert an alles mat Konsequenzen un d’Personal weidergëtt, plus Dokumenteveraarbechtung, déi Uschlossufroen an Zertifikater vun Installateure préift, ier se bei en Ingenieur kommen.
D’Steierungsniveaue bleiwen intakt. Eng Integratiounsschicht fir Netzdonnéeën, gebaut op CIM an Evenementer, mécht d’operationell Donnéeën iwwer der Zonegrenz zougänglech, wou Déngschter fir Analysen, Wëssen a Rapportéierung se benotzen.
D’operationell Donnéeë kommen eemol iwwer d’Zonegrenz, duerch d’Integratiounsschicht, a gi vun all Déngscht driwwer erëmbenotzt.
Den Diagramm weist fënnef Niveaue vun uewen no ënnen: Niveau 4 d’Entreprise mat ERP, Anlagemanagement, Clients- a Facturatiounssystemer; Niveau 3 de Betrib vum Netz mat ADMS oder EMS, Gestioun vu Stéierungen an Aarbechten an dem Head-End vun den Zieler; Niveau 2 d’Iwwerwaachung mat SCADA an der Automatioun vun Ënnerstatiounen no IEC 61850; Niveau 1 Steierung a Schutz mat RTUen, IEDen a Relaisen; an Niveau 0 déi primär Equipementer: Leitungen, Transformatoren, Schaltanlagen, Produktioun a Späicherung.
Eng Zonegrenz op Basis vun IEC 62443 trennt den Niveau 4 vun den Niveauen drënner.
D’Niveauen 1 bis 4 liwweren hir Donnéeën un eng Integratiounsschicht fir Netzdonnéeën, déi op CIM an Evenementer opbaut. Dës Schicht fiddert eng Plattform fir Netz-, Zieler- an Anlagedonnéeën, déi Analyse vu Congestioun, Laascht an Zoustand vun den Anlagen, en Assistent fir d’Equippen an d’Leitzentral an d’regulatoresch Rapportéierung an den Austausch vu Maartdonnéeën ënnerstëtzt.
Analysen an Assistente liesen. Schaltvirgäng, Sollwäerter a Schutzastellunge bleiwe beim Leitsystem a bei der Persoun am Déngscht.
D’Segmentatioun follegt IEC 62443, mat dokumentéierte Conduits a, wou de Risiko et verlaangt, Eenbahn-Transfer vun Donnéeën aus der Steierungszon.
CIM ass de gemeinsame Vocabulaire tëscht GIS, Betrib, Planung a Maartprozesser, sou datt eng Ännerung um Netz eemol festgehale gëtt.
Modeller fir Laascht, Congestioun an Zoustand vun den Anlage weisen hire Feeler. Wann d’Donnéeën eng Prognos net droen, soe mir et.
Reegelen iwwer Cybersécherheet, Maartdesign a Resilienz kommen dicht openeen. Network Codes an national Ëmsetzunge bréngen eegen Datumer.
Gëllt
Plattforme fir Insiderinformatiounen, Meldunge vum algorithmeschen Handel a méi Muechte fir d’ACER.
Gëllt
Zykle vu Risikobewäertungen an d’Identifikatioun vun Entitéite mat héijem a kriteschem Impakt kommen an Etappen.
Gëllt
Evaluatioune vum Flexibilitéitsbedarf, flexibel Uschlosskontrakter, Energy Sharing a Wiel vum Kontrakt fir d’Clienten.
Gëllt
Stroum, Gas, Waasserstoff, Ueleg a Wäermenetzer falen drënner. Zu Lëtzebuerg gëllt d’NIS2-Gesetz zënter dem 10. Mee 2026.
Gëllt
Gëllt
Maartzougang fir méi kleng Ubidder vu Flexibilitéit an eng méi enk Koordinatioun tëscht Verdeeler- an Transportnetzbedreiwer. Den nächste Schrëtt ass d’Adoptioun duerch d’Kommissioun.
Gëllt
D’Memberstaate beschreiwen, wéi hir Prozedure mam EU-Referenzmodell iwwereneestëmmen.
Gëllt
Virschléi fir d’Planung an d’Autorisatioun vun Infrastruktur, mat Orientatioune fir Netzuschlëss ouni Retard.
Gëllt
Déi identifizéiert Entitéite maachen duerno Risikobewäertungen an huele Moossname fir d’Resilienz.
Gëllt
Gemeinsam Reegele fir d’Bannemäert fir erneierbart Gas, Äerdgas a Waasserstoff.
Stand: 12. Oktober 2026
Kënnt nach
Dorënner KI als Sécherheetskomponent bei der Versuergung mat Stroum, Gas oder Wäerm, no der Ännerung vun 2026.
D’Texter, déi Projeten iwwer Donnéeën, Integratioun a KI bei Versuerger an Energiebetriber am dackste bestëmmen, a wat jidderee fir e Projet bedeit.
Dës Iwwersiicht hëlleft beim Plangen. Si ass keng juristesch oder regulatoresch Berodung, an national Ëmsetzungen an Network Codes bréngen hir eegen Ufuerderungen. EU-Datumer iwwerpréift den 12. Oktober 2026, Lëtzebuerger Angaben de 6. November 2026.
Energie ass e Secteur mat héijer Kritikalitéit. Beim Stroum betrëfft dat Versuerger, Verdeeler- an Transportnetzbedreiwer, Produzenten, nominéiert Stroummaartbedreiwer, Maartakteuren, déi Aggregatioun, Demand Response oder Späicherung ubidden, a Bedreiwer vu Ladepunkten. Wäermenetzer, Ueleg, Gas a Waasserstoff falen och drënner. D’Obligatiounen ëmfaasse Risikomanagement, d’Melle vun Incidenter an d’Sécherheet vun der Liwwerketten. Zu Lëtzebuerg gëllt d’NIS2-Gesetz vum 5. Mee 2026; den ILR ass d’zoustänneg Autoritéit fir déi meescht Secteuren, a bei him registréiere sech d’Entitéite selwer.
OT-Sécherheet, d’Kontroll vun de Liwweranten an d’Prozesser fir Incidenter brauche Beweiser, net nëmme Politiken. Mir konzipéiere Plattformen an Integratioune vun Ufank u mat Zougrëffskontroll, Protokoller an Donnéeën iwwer Incidenter.
QuellDirektiv (EU) 2022/2555, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
D’delegéiert Reglement (EU) 2024/1366 leet Reegele pro Secteur fir d’Cybersécherheet vum grenziwwerschreidende Stroumfluss fest. Et féiert reegelméisseg Risikobewäertungen op europäeschem, regionalem an nationalem Niveau an, identifizéiert Entitéite mat héijem a mat kriteschem Impakt a verlaangt vun hinnen, minimal a fortgeschratt Cybersécherheetskontrollen anzesetzen, och an hirer Liwwerketten.
Wann Dir eng Entitéit mat héijem oder kriteschem Impakt sidd, ginn d’Produkter an Déngschter, déi Dir kaaft, Deel vun Ärer Risikobewäertung. Mir dokumentéieren Architektur, Komponenten a Kontrollen esou, datt se drop passen.
QuellDelegéiert Reglement (EU) 2024/1366, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
D’Reglement (EU) 2024/1747 an d’Direktiv (EU) 2024/1711 änneren d’Reegele vum Stroummaart. De Flexibilitéitsbedarf gëtt national op Basis vun Donnéeë vun de Systembedreiwer bewäert; dës kënne flexibel Uschlosskontrakter ubidden a mussen d’Kapazitéit fir nei Uschlëss mat héijer raimlecher Opléisung publizéieren. D’Clienten hunn elo Rechter op Energy Sharing an op Kontrakter mat fixem oder dynameschem Präis.
Flexibilitéit, Kapazitéit fir Uschlëss an d’Wiel vum Tarif si Produkter aus Donnéeën. Mir bauen d’Flëss vun Donnéeë fir Prognosen, Publikatioun a Settlement dohannert.
QuellReglement (EU) 2024/1747, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
D’Stroumdirektiv leet funktionell Ufuerderunge fir intelligent Zielersystemer fest a verlaangt eng effizient, sécher Gestioun vun den Donnéeë mat net diskriminatoreschem Zougang zu Zieler- a Verbrauchsdonnéeën. D’Duerchféierungsreglement (EU) 2023/1162 bréngt Ufuerderunge fir d’Interoperabilitéit a Prozedure fir dësen Zougang, déi d’Memberstaaten an hiren nationale Praktike beschreiwen.
Plattforme fir Zielerdonnéeë brauchen eng Gestioun vun der Zoustëmmung, standardiséiert Schnëttstellen a Protokoller vum Zougrëff. Mir konzipéiere se no Ärer nationaler Prozedur fir den Zougang zu Donnéeën.
QuellDirektiv (EU) 2019/944, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
D’Reglement iwwer d’Integritéit an d’Transparenz vum Grousshandelsmaart fir Energie verbitt Maartmanipulatioun an Insiderhandel a verlaangt vun de Maartakteuren, Insiderinformatiounen ze publizéieren an Transaktiounen un d’ACER ze mellen. D’Ännerung vun 2024 verlaangt d’Publikatioun iwwer Plattforme fir Insiderinformatiounen, féiert eng Obligatioun an, den algorithmeschen Handel ze mellen, a stäerkt d’Enquêtemuechte vun der ACER.
Donnéeën iwwer d’Indisponibilitéit a Kapazitéit an operationelle Systemer kënnen Insiderinformatioune sinn. Mir konzipéieren d’Flëss vun Donnéeën esou, datt Publikatioun a Meldung zäitgerecht a verfollegbar sinn.
QuellReglement (EU) Nr. 1227/2011, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
D’CER-Direktiv deckt déi physesch an organisatoresch Resilienz vu kriteschen Entitéiten of, mat der Energie als engem vun hire Secteuren. D’Memberstaaten identifizéieren déi kritesch Entitéite bis de 17. Juli 2026; dës Entitéite bewäerten dann hir Risiken an huelen technesch, Sécherheets- an organisatoresch Moossnamen.
D’Kontinuitéitsplanung deckt Cyber- a physesch Evenementer of. D’Systemer, déi mir bauen, komme mat dokumentéierten Ofhängegkeeten a geteste Weeër fir d’Restauratioun.
QuellDirektiv (EU) 2022/2557, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
KI-Systemer, déi als Sécherheetskomponenten am Management an am Betrib vun der Versuergung mat Waasser, Gas, Wäerm oder Stroum geduecht sinn, sinn no Annex III héichriskant. No der Ännerung vun 2026 gëllen dës Obligatioune vum 2. Dezember 2027 un.
Mir klasséieren all Uwendungsfall fréi. Assistenten an Analysen, déi Leit informéieren, ginn anescht konzipéiert an dokumentéiert wéi Systemer, déi op d’Netz awierken; déi bleiwen ausserhalb, ausser den Héichrisiko-Regime ass agepland.
QuellReglement (EU) 2024/1689, EUR-Lex (mécht eng extern Websäit op)
Bei engem Waassersyndikat oder engem Bedreiwer vun engem Wäermenetz froen d’Equippen op Franséisch, Däitsch oder Englesch a kréien d’Prozedur, d’Geschicht vun der Anlag an déi passend Pläng, mat Quellen. Schaltvirgäng bleiwen an der Verantwortung vun der Leitzentral.
Bei engem Installateur ginn Uschlossufroen, Pläng vun der Installatioun an Zertifikater gelies an op Vollstännegkeet gepréift, ier se fortginn; en Techniker kuckt all Ausnam no.
Bei engem Energieversuerger kréien d’Clienten Äntwerten zu hirer Facture an hirem Tarif aus de Quellsystemer; d’Personal iwwerhëlt Reklamatiounen a Bezuelungsschwieregkeeten.
En ale Clientssystem vun engem Versuerger kritt dokumentéiert APIen a gëtt Prozess fir Prozess ersat, wärend déi national Maartmessage weider fléissen.
Inspektiouns- an Thermografieberichter gi gelies, der Anlag zougeuerdent an als Ënnerhaltsmeldung virgeschloen, déi en Ingenieur confirméiert.
SAP S/4HANA Utilities fir Meter-to-Cash a Maartrolle wéi Versuerger, Verdeelernetzbedreiwer an Zielerbedreiwer, mat SAP Asset Management fir Netzer an Anlagen.
Uschlossufroen, Clientsservice a Service um Terrain fir Versuerger an Energie-Déngschtleeschter, integréiert mat der Facturatioun an dem Clientssystem.
Projeten, Service um Terrain, Lager a Facturatioun fir Installateuren, Energie-Déngschtleeschter a méi kleng Produzenten.
Déi genannt Partnerniveaue sinn déi vu FromNine. Produktnimm si Marken, déi hire jeeweilege Besëtzer gehéieren.
Lëtzebuerg
Stroum geet all Sekonn iwwer d’Grenzen, mee d’Reegelen derronderëm sinn nëmmen deelweis europäesch. Network Codes, d’Reform vum Maartdesign, NIS2 a REMIT gëllen an der ganzer EU; den Zougang zu Zielerdonnéeën, d’Formater fir Maartmessagen, d’Tarifmethoden an d’national Cybersécherheetsgesetzer ënnerscheede sech vu Memberstaat zu Memberstaat.
Zu Lëtzebuerg ass den ILR de Regulateur fir den Energiesecteur an ënner dem NIS2-Gesetz vum 5. Mee 2026 déi zoustänneg Autoritéit fir déi meescht Secteuren. D’Entitéite registréiere sech selwer beim ILR, a bedeitend Incidenter ginn als éischt bannent 24 Stonne gemellt.
Mir bauen d’Plattforme fir Integratioun an Donnéeën op europäesche Standarde wéi CIM an halen déi national Maartprozesser an eegenen Adapteren, sou datt e Betrib, deen a méi Länner aktiv ass, eng Architektur behält.
Nee. Standardméisseg liesen Analysen an Assistenten nëmmen operationell Donnéeën. Schaltvirgäng, Sollwäerter a Schutzastellunge bleiwe beim Leitsystem an de Leit, déi dofir verantwortlech sinn, ënner Ärer Change Control.
Jo. Mir notzen IEC 61970 an IEC 61968 fir Netz- an Anlagedonnéeën, IEC 62325, wann et ëm Maartkommunikatioun geet, an d’CGMES-Profiler vun ENTSO-E, wann Netzmodeller tëscht Transportnetzbedreiwer ausgetosch ginn. Systemer mat eegene Formater ginn an der Integratiounsschicht op CIM ofgebilt.
Intervalldonnéeë kënne weisen, wéi Leit liewen, dofir behandele mir se als perséinlech Donnéeën ënner dem RGPD: Limitatioun vum Zweck, rollebaséierten Zougrëff, Zoustëmmung, wou national Reegelen et verlaangen, Pseudonymiséierung fir Analysen a festgeluecht Späicherdauer. Den Zougang fir Versuerger an Aggregateure follegt der nationaler Prozedur fir den Zougang zu Donnéeën.
Heiansdo. Dat hänkt vun der Ofdeckung vun de Miessungen, vun der Historik a vum Betrib of. Mir teste fir d’éischt, weisen d’gemooss Präzisioun an Onsécherheet a recommandéiere Reegelen, wou e Modell net zouverlässeg wier.
Eise Managementsystem fir Informatiounssécherheet ass no ISO/IEC 27001 zertifizéiert. Mir maachen d’Sécherheetsufuerderungen an d’Meldung vun Incidenter am Kontrakt of, schaffe mat minimalen, protokolléierten Zougrëffsrechter op Är Ëmgebungen an dokumentéieren eis Komponenten esou, datt se an Är Risikobewäertung vun der Liwwerkette passen.
Nee. Mir integréieren als Standard a moderniséieren a Schrëtt: als éischt APIen um bestoende System, duerno Prozess fir Prozess, wou et sech lount, mat Ofgläich, bis den ale Wee ofgeschalt ass.
Dir wëllt Netz- oder Anlagedonnéeën integréieren, Zielerdonnéeë fir nei Zougangsreegele preparéieren oder IT/OT-Flëss ofsécheren? Fänkt mat enger Zon, engem Prozess oder engem Flux vun Donnéeën un.